Ontwerpen met oog voor beheer: total cost of ownership


24 maart 2010
Remy van der Vlies, TNO Bouw en Onderhoud

De koppeling tussen ontwerp en beheer ontbreekt veelal in het traditionele bouwproces. Er zijn steeds meer initiatieven voor een levensduurbenadering in de bouwsector. De berekening van de total cost of ownership is een belangrijk hulpmiddel in het ontwerpen met oog voor beheer.

De total cost of ownership (TCO) worden ook wel genoemd de levenscycluskosten. TCO omvat alle kosten die voor het verkrijgen van een dienst of product nodig zijn en die in het gebruik en onderhoud daarvan zich voordoen. Het gaat dus niet om de investering, maar over de som van investering en exploitatie gedurende de gebruiksperiode, het meenemen van alle relevante directe en indirecte kosten in de kostentoerekening.

In een levenscycluskosten-analyse worden niet alleen de kosten van de investering meegenomen, maar tevens de kosten van instandhouding, vervanging en sloop.

In de praktijk doemen er barrières op om TCO toe te passen:

  • scheiding tussen nieuwbouw en beheer
  • verschillende afdelingen (soms zelfs BV’s)
  • gescheiden budgetten
  • ander type mensen en
  • een verschillend opleidingsniveau

Aanbesteden op basis van laagste kosten in plaats van op de laagste prijs is hierdoor nog geen alledaagse zaak. Hierbij komt dat er dikwijls ook in een vaste stramien wordt gedacht wat blijkt uit de volgende opmerking: “De woningcorporatie heeft nu eenmaal te maken met een onrendabele top, waardoor ‘optimaliseren’ niet nodig is.

Het toepassen van de TCO-benadering of levensduurkosten stelt ook en de specifieke eisen aan de inrichting van onderhoudsinformatiesystemen. In een vervolgtraject wordt door een projectgroep van de Leercirkel uitgewerkt welke ontwerpkeuzen de grootste invloed hebben op de TCO.